Anasayfa » Milli Mücadele Dönemi » Ermenistan Ve Gürcüstan Sorunu

Ermenistan Ve Gürcüstan Sorunu

Ermenistan Ve Gürcüstan Sorunu

1.Dünya Savaşı sonlarında, Kafkasya’nın güneyinde, Ermenistan ve Gürcistan devleti kurulmuştu. Ermenistan, Taşnak partisi yönetiminde yönetilirken, İtilaf Devletlerinden sürekli yardım görüyordu. Mondros Antlaşması öncesi ve özellikle sonrasında, Ermenistan’da Türk kıyımı yapılıyordu. Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti, 15. Kolordu Komutanı Kazım Karabekir Paşa’nın verdiği öneriyi benimseyerek,

Ermenistan’a karşı, 9 Haziran 1920 günü, savaş için görevlendirildi. Ancak o sıralarda Rusya’yla süren politik ilişkiler nedeniyle ordunun harekete geçmesi geciktirildi. Bu arada Ermeniler ve Gürcüler Türk topraklarına ve halkına saldırılarını artırmışlardı. Haziran ayı ortasında, Ermeniler Oltu’yu, Tuzla’yı işgal ettiler. Gürcüler de, 24 Temmuzda küçük bir askeri birlikle Artvin’i aldılar. Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti, Ermenistan’a bir nota vererek, işgalleri kınadı ve bu tür hareketlerin yapılmamasını istedi. Ermeniler, 24 Eylülde bu kez sınır bölgesindeki Türk kuvvetlerine saldırıda bulundular. Türk doğu ordusu, 28/29 Eylül 1920’de ileri harekete geçti. 29 Eylül’de Sarıkamış, 30 Ekimde Kars, 7 Kasımda Gümrü işgal edildi. Gürcistan Hükümeti Batum, Ardahan ve Artvin’i boşalttı. Ermenistan’ın isteğiyle 3 Aralık 1920 günü, Gümrü Antlaşması imzalandı. Doğu Anadolu’da kurulmasına çalışılan Ermenistan ve uzun görüşmeler gerektiren Gürcistan sorunu kapanmış oluyordu. Gümrü Antlaşması, antlaşmalara ve değişikliklere neden olacaktı.

1877-78 Osmanlı-Rus savaşıyla Türkiye’den ayrılan Elviye-i Selase bölgesi, Gümrü Antlaşması’yla yeniden Türkiye’ye katılmış oldu.Doğu Anadolu’da Ermenistan ve Gürcistan sorununun Çözümlenmesiyle Kurtuluş Savaşı’nın bir savaş hattı, belirli bir düzeye getirilmiş, Türk Ordusu bu güvenceyle kuvvetlerinin bir bölümünü batı savaş hatlarına kaydırabilme olanağı dışında, Rusya’dan gelecek yardımlara yol açıklığı sağlamıştı.

Bir önceki yazımız olan İtilaf Devletlerinin barış Teklifleri başlıklı makalemizde sakarya savaşı sonrası italaf devletlerinin barış önerileri hakkında bilgiler verilmektedir.

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak.