Anasayfa » Milli Mücadele Dönemi » Doğu Harekatı

Doğu Harekatı

Doğu Harekatı

Birinci Dünya Savaşında Rusyanın (1917’de) yenilgisinden sonra, Kafkasyanın güneyinde (Erivan – Gümrü – Kars) yöresinde bir Ermenistan Devleti kurulmuştu. Bu devlet «» tarafından idare edilmekte ve İtilâf devletlerince de desteklenmekteydi Ermeniler, Türkiye’nin içine düştüğü bunalımı fırsat bilerek, Türklere karşı düşmanca hareketlere girişmeye başladı. Mondros

Mütarekesinden sonra özellikle doğu Anadolu yöresindeki Türkler, toptan öldürülmeye başlanmıştı. T.B.M.M.’si bu hareketi önlemek daha sonra Yunan ordusunun işini bitirmek üzere Ermeni harekatına karşı savaş açtı (9 Haziran 1920). Doğu illerinde seferberlik yapıldı. 15. Kolordu Komutanı General Kazım Karabekir, Ermenistan’a karşı. 28 Eylülde başlıyan hareket hızla geliş: 30 Ekimde Kars, 7 Kasımda Gümrü işgal edildi. Ermeniler barış istediler. Gümrü’de baslayan Barış görüşmeleri, «Gümrü Antlaşmasıyla» sona erdi. Bu antlaşmayla Türkiye  Rusya’ya terk etmek zorunda kaldığı Kars ve yöresini, anavatanına yeniden katmış oldu.

Başarıyla sona eren Ermenistan seferi sonucu olarak Türkiye’yi, Gürcistan ile problem olduğundan, bu defa Gürcistan ile olan anlaşmazlığın çözüme bağlanması gerekiyordu.

Rusya, Birinci Dünya Savaşında yenilince, geçici olarak çeşitli milletlere bağımsızlık vermiş ve bu arada bir de Gürcistan Devleti kurulmuştu. Bir aralık Batum’u işgal eden İngilizler oradan çekilince, Gürcüler, Batum’u işgal ettiler. Halbuki bu hareket, daha önce  yapılan antlaşmalara aykırı idi. Yeni Türk hükümeti, Gürcistana bir nota vererek Batum’u  geri verilmesini istedi. Uzun müzakerelerden sonra Gürcü Hükümeti, Ardahan, Artvin ve Batum’u Türklere bıraktı.

Doğu’da Ermeni ve Gürcülere karşı kazanılan askeri ve diplomatik zaferler İstiklâl Savaşımızın ilk zaferleridir. Bu olaylar, ulusal davamıza olan iman ve inancı artırmış, bu bölgedeki kuvvetlerimizin Yunan Orduları üzerine gönderilmesine olanak kazandırmıştır.

Bir önceki yazımız olan Kars Milli İslam Şurası başlıklı makalemizde Cenubigarbi Kafkas Hükümeti ve Kars Milli İslam Şurası nedir hakkında bilgiler verilmektedir.

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak.